30 stycznia 2025
30 stycznia (piątek) o godz. 17.00 pokażemy premierowo dokument „Szkoda, że nareszcie” w reż. Sebastiana Juszczyka. Poruszający, intymny portret Jacka „Budynia” Szymkiewicza – artysty wyprzedzającego czas, wymykającego się definicjom, zanurzonego w twórczym ferworze i osobistych zmaganiach.
Film „Szkoda, że nareszcie” łączy archiwalia, animacje i rozmowy, prowadząc widza przez życie artysty na tle przemian lat 90., muzycznej kontrkultury i osobistych zmagań. Gościem pokazu będzie reżyser filmu Sebastiana Juszczyka.
Juszczyk – przyjaciel Budynia, autor teledysków Pogodno i Babu Króla – unika biograficznej laurki i „wikipedycznej” narracji. Zamiast tego zaprasza do intymnej odysei przez emocje, twórczy ferment, chorobę, nieporadność wobec rzeczywistości i desperackie szukanie światła, które pozwala przetrwać kolejny dzień.
Dzięki materiałom rejestrowanym przez lata – także tym najbardziej prywatnym – film staje się wehikułem czasu. Widz podróżuje przez wspomnienia, stare rany, nadzieje, niedopowiedzenia i anegdoty (w tym tę legendarną o szkolnym boisku wyściełanym marokańskim haszyszem).
W filmie pojawia się galeria wyrazistych głosów:
Adam Sołtysik, Marcin Macuk, Kuba Stankiewicz, Michał Pfeiff, Marcin Bors, Stanisław Sojka, Krzysztof Zalewski, Katarzyna Nosowska, Antoni Gralak, Błażej Król, Aleksander Orłowski, Lech Janerka – mówiący różnie, czasem słodko, czasem gorzko, ale zawsze z podziwem, szacunkiem i zachwytem nad talentem Budynia.
To opowieść o artyście wyprzedzającym czas, niepasującym do mainstreamu i nawet niepróbującym się do niego dostosować. O człowieku impulsywnym, szorstkim, a jednocześnie niezwykle czułym. O twórcy, który podczas pandemii organizował koncerty nawet przez Zooma, bo – jak sam udowadniał – artystą jest się zawsze.
„Szkoda, że nareszcie” to film, który dla każdego znaczy coś innego:
- dla bliskich – sentymentalne spotkanie z kimś niezastąpionym,
- dla fanów – źródło wzruszeń,
- dla nowych widzów – odkrycie artysty, którego twórczość warto nadrobić natychmiast.
Uczciwy, nieoczywisty, pozbawiony laurkowości portret Budynia – zagadki, która inspirowała, uwodziła i pozostawiła po sobie przejmujący bezdźwięk.
31 stycznia 2026
31 stycznia (sobota) o godz. 17.00 zapraszamy na „Return to Reason / Return à la Raison” Mana Ray’a z muzyką SQÜRL – zespołu pod którym kryje się Jim Jarmusch & Carter Logan. Cztery legendarne filmy Mana Raya wracają na wielki ekran w cyfrowo odrestaurowanej wersji – z hipnotyzującą, współczesną muzyką duetu SQÜRL (Jim Jarmusch & Carter Logan).
„Return à la Raison” („Powrót do rozumu”) to pierwszy film awangardowy Mana Raya z 1923 roku. W setną rocznicę jego premiery cztery kultowe dzieła artysty zostały odrestaurowane cyfrowo i otrzymały zupełnie nową oprawę muzyczną, skomponowaną i wykonaną przez duet SQÜRL – Jima Jarmuscha, ikonę kina niezależnego, oraz Cartera Logana.
Zestaw miał światową premierę na festiwalu w Cannes i stał się jednym z najgłośniejszych wydarzeń ostatnich lat na styku kina, sztuki i muzyki. To wyjątkowy mariaż ponadczasowego kina eksperymentalnego – zanurzonego w surrealizmie i dadaizmie, pełnego wizualnych niespodzianek, geometrycznych form i wyrafinowanej symboliki – z niepokojącym, nowoczesnym, hipnotyzującym soundtrackiem. W programie:
- Return to Reason (1923)
- Emak Bakia (1926)
- Tajemnice Zamku Kostki do gry (1929)
- Rozgwiazda (1928)
W ten sposób klasyka kina otrzymuje nową energię i współczesny puls, zachowując jednocześnie swój radykalny, eksperymentalny charakter. Wprowadzenie do filmu wygłosi Robert Siwczyk – badacz kina niemego i slapstickowego, który poszukuje powiązań między kinem niemym a dźwiękowym. Swoimi odkryciami dzieli się na blogu „Klatki na oczach”.
Man Ray (1890–1976), właściwie Emmanuel Radnitzky, był jedną z kluczowych postaci XX-wiecznej awangardy. Związany z dadaizmem i surrealizmem, eksperymentował z fotografią, filmem i malarstwem, choć uważał się przede wszystkim za malarza. Jego filmy należą do nurtu cinéma pur – kina czystej formy i wizualnego eksperymentu. Proces rekonstrukcji filmów prowadzony był przez Womanray i Cinenovo na bazie oryginalnych materiałów z różnych części świata, we współpracy m.in. z La Cinémathèque française, Centre Pompidou, Biblioteką Kongresu, CNC oraz Cineteca di Bologna.
Oba filmy, pokazywane w Klubie Filmowym POD GILEM są częścią nowego festiwalu ABERRACJA. To festiwal filmu, muzyki i teatru, w którym spotykają się i łączą odmienne narracje i media. To przestrzeń dla sztuki eksperymentalnej i autorskiej – takiej, która przekracza formy, prowokuje i działa jednocześnie na zmysły, emocje i wyobraźnię.
? Wstęp na kinowe ABERRACJE na bezpłatne zaproszenia
(dostępne w Bileterii POKiS, w ramach festiwalu ABERRACJE)
21 lutego 2026 – Urodziny kina
godz. 15:30 – Urodziny Kina za Rogiem: Zabijcie czarną owcę (Polska 1971, 74 min.) reż. Jerzy Pasendorfer | obsada: Marek Frąckowiak, Ewa Adamska, Anna Seniuk, Bogusz Bilewski. Pokaz w 55 rocznicę premiery!
Tymon nie był dzieckiem kochanym. Odtrącony przez własną matkę całe dzieciństwo spędził w domach dziecka, potem w poprawczakach, skąd ciągle uciekał. Kiedy przypadkowo spotyka na swej drodze majora zarządzającego stadniną, poznaje ciepło domowego ogniska. Postanawia zmienić dotychczasowe życie. Zaczyna pracę na budowie, a dzięki pracowitości i koleżeńskości zyskuje sympatię współpracowników i zwierzchników. W pobliskim miasteczku poznaje dziewczynę, w której z wzajemnością się zakochuje… Aby pomóc koledze, ponownie popada w kłopoty i… konflikt z prawem. Film był realizowany w Płocku. Wprowadzenie: Radosław Łabarzewski.
godz. 18 – Urodziny Kina za Rogiem: Amadeusz (Francja, USA, Włochy 1984, 161 min.) dramat | reż. Milos Forman | obsada: Elizabeth Berridge, F. Murray Abraham, Roy Dotrice, Tom Hulce. Wprowadzenie: Diana Dąbrowska – filmoznawczyni, krytyczka filmowa, edukatorka.
Amadeusz Mozart, muzyczny geniusz, i Antonio Salieri, nadworny kapelmistrz na dworze Józefa II Habsburga. W scenerii XVIII-wiecznego Wiednia rozegra się pełen pasji, gniewu i uniesień pojedynek między tymi dwoma, których dzieli prawie wszystko – poza miłością do muzyki.
Oparty na sztuce Petera Shaffera film Milosa Formana to jedno z najwybitniejszych dzieł tego reżysera, nagrodzone aż ośmioma Oscarami. Odrestaurowany w 4K „Amadeusz” wraca do kin po 41 latach od premiery.